Zeker nu de sociale uitkeringen worden afgeknepen, wordt werk zoeken belangrijker voor visueel gehandicapten. Werkpad hielp in het eerste jaar van zijn bestaan circa 900 mensen, van wie de helft een baan vond.
"Een slagingsfactor van 50 procent lijkt misschien weinig, maar ten opzichte van andere re-integratiebedrijven die een contract hebben met het UWV, is dit een hoog percentage," verklaart Liesbeth Vernhout, arbeidsconsulent bij Werkpad in Ermelo. Werkpad ontstond ruim een jaar geleden uit een fusie tussen Fama en Bureau Arbeid, de re-integratiebedrijven van Bartiméus, Auris en Kentalis. Daarmee zit alle expertise over werk zoeken met een communicatieve handicap (blind/slechtziendheid, doof/slechthorendheid, autisme en ESM) nu onder één dak. "Het voordeel van deze fusie is dat we onze expertise delen en onze diensten in vijftien vestigingen dichtbij onze klanten kunnen aanbieden," zegt Vernhout.
Beperking compenseren
De belangrijkste succesfactor voor het vinden van werk is volgens Vernhout de manier waarop je met je beperking omgaat en in hoeverre je deze kunt compenseren. "Je moet weten wat je met je handicap kunt en wilt. Wanneer je hier open over kunt zijn en eventuele tekortkomingen bespreekbaar durft te maken, dan sta je sterk. Anders heb je wellicht een training of interventie nodig. Dit is dan ook altijd het eerste punt waarnaar ik kijk."
Klanten die op latere leeftijd slechtziend zijn geworden, hebben het niet altijd makkelijk. Vernhout: "Een aantal van hen ontwikkelt angst, omdat allerlei dingen opeens niet meer lukken. Die mensen zien geen uitweg en moeten zich helemaal heroriënteren - denk aan beroepschauffeurs. Ook blinde werkzoekenden hebben het extra moeilijk, omdat werkgevers niet snel mogelijkheden zien, maar alleen beperkingen. Voor hen is het belangrijk dat zij duidelijk aantonen wat zij nog wél kunnen. Soms ligt dit buiten de gebaande paden en wordt er van een werkgever flexibiliteit verlangd. Werkpad heeft dan de taak om drempels weg te nemen. Bovendien is nog steeds niet elke werkplek technisch aanpasbaar, en ook daar moet je over praten."
De meeste re-integratietrajecten die Werkpad uitvoert, gebeuren in opdracht van het UWV of een gemeente, als uitvloeisel van een ZW-, WW-, WIA- of Bijstandsuitkering. Maar het aantal trajecten van mensen die door ziekte uitvallen op het werk, neemt snel toe. "We beginnen met een kennismakingsgesprek bij de klant thuis, waarbij we goed kijken naar de persoon die vóór ons zit: wat heeft deze persoon nodig en welke wensen en mogelijkheden zijn er? We maken dan meteen afspraken over de begeleiding. Ons uitgangspunt is dat een deelnemer zelf de regie heeft over het traject, en dat we samen verantwoordelijk zijn voor de uitvoering."
Het voordeel van de voortgaande samenwerking met Bartiméus is dat er een keten van dienstverlening ontstaat. "Bartiméus biedt hulp op het gebied van revalidatie, onderwijs, dagbesteding, onderzoeken, hulpmiddelen etc. Mensen die vragen hebben op het gebied van betaalde arbeid, komen bij ons terecht. Wij bieden desgewenst ook trainingen als empowerment, computervaardigheid, zelfkennis en sollicitatietechniek. Dat alles bevindt zich hier in Ermelo in één gebouw, maar kan ook op andere locaties worden aangeboden."
Zelfredzaamheid voorop
De diversiteit van cliënten die Vernhout bemiddelt, is groot: van mensen met slechts lagere school tot universitair opgeleiden; van schoolverlaters tot zestigjarigen. De begeleiding is op het individu afgestemd: "De ondersteuning die gevraagd wordt, verschilt nogal per persoon," aldus Vernhout. "Hoger opgeleiden gaan doorgaans zelfstandig naar een sollicitatiegesprek, omdat begeleiding bij deze gesprekken vragen kan oproepen over hun zelfstandig functioneren. Het is per cliënt en per werkgever zoeken naar de meest effectieve ondersteuning." Zelfredzaamheid staat daarbij voorop: "We proberen onze deelnemers op een empowerende wijze te benaderen, zodat ze ook in de toekomst zelfstandig een baan kunnen vinden en behouden."
Jobcoaching
Eenmaal aan het werk, kunnen cliënten van Werkpad jobcoaching krijgen. "Dat doen we op verzoek, of we adviseren hen dit te overwegen wanneer we denken dat het nodig is. Tijdens een traject leer je de mensen goed kennen. Als iemand moeite heeft met zijn presentatie, achterdochtig is naar zijn nieuwe werkomgeving, faalangst vertoont e.d., dan zijn dat voor ons signalen om mee aan de slag te gaan. Praktische problemen bespreken we samen met de werkgever. Eventueel geven we samen met de cliënt voorlichting tijdens een vergadering of personeelsbijeenkomst, om aan collega's duidelijk te maken wat slechtziendheid betekent en welke consequenties dit heeft voor het werk. Bij twijfel over het toekomstig functioneren bestaat er de mogelijkheid te starten met een proefplaatsing. Dit is een periode van maximaal drie maanden waarin iemand met behoud van uitkering aan de slag gaat bij een werkgever. Dat geeft beiden de gelegenheid om te bekijken of het werk geschikt is, en zo niet of het geschikt te maken is voor de cliënt," zegt Vernhout. "De meesten weten hun werkplek trouwens wel te behouden, want onze doelgroep is supergemotiveerd!"
Bron: Dit artikel is in oktober gepubliceerd in Anders Bekeken en geschreven door Ton Ceelen en Gemma Veerman.
